Uczeń przed egzaminem gimnazjalnym

Już bardzo niewiele czasu zostało do egzaminu gimnazjalnego. Zapewne godzisz się z argumentami nauczycieli i rodziców, że uczyć trzeba się systematycznie, bo od systematyczności zależy wynik egzaminu. Zgoda. Jednak - z drugiej strony - sportowcy przed ważnym meczem prowadzą coś, co nazywa się ostatnim przygotowaniem. To taki specjalny trening, który również ma niemały wpływ na sukces.

Jest jeszcze czas na taki "specjalny trening". W jego skład wchodzą pewne czynności, ćwiczenia oraz, co także ważne - przygotowanie psychiczne. Zróbmy to razem.

Potrzebny dobry start

Mam dwoje dzieci, teraz już dorosłych. Niby odziedziczyły po rodzicach te same cechy, ale w dzieciństwie wybrały sobie zupełnie inne sposoby na życie. Syn w wieku pięciu lat znał chyba ze sto gatunków motyli, w drugiej klasie szkoły podstawowej przeczytał "Potop" Sienkiewicza i od tego czasu przynajmniej po pięć godzin dziennie czytał. Córka łaziła po drzewach, kopała piłkę ze starszymi chłopakami, strzelała z łuku, a ze szkoły pamiętała tylko to, co się działo na przerwach.

Szkolne sukcesy moich dzieci obrazowały to, co się naukowo nazywa efektem wachlarza. Im wcześniej nauczysz się sprawnie czytać i liczyć, tym łatwiej i szybciej będziesz zdobywać wiedzę i tym mniej trudu włożysz w naukę. Córka, po rozpoczęciu nauki w liceum nadrobiła to, czego zaniedbała w dzieciństwie, skończyła ze świetnym wynikiem studia, zdobyła międzynarodową nagrodę za pracę magisterską. Ale żeby "dogonić stracony czas", musiała włożyć stokroć więcej wysiłku niż jej brat, który od początku pochłaniał wiedzę.

Podyskutuj na forum: "Jak zachęcić gimnazjalistę do nauki?"

Owszem, jestem belfrem, a raczej byłem - ale bardzo dawno rozstałem się z prawieniem młodzieży kazań. Jeżeli cię zachęcam do pilnego uczenia się, do maksymalnego wysiłku, to nie dlatego, że Bóg i Ojczyzna oczekują od ciebie wykształcenia. Że wiedza jest skarbem cenniejszym od złota. Że wykształcenie zjedna ci szacunek i prestiż w społeczeństwie. Nie zamierzam "ściemniać".

Powiem wprost - jeżeli chcesz zaoszczędzić sobie wysiłku, zapewnić lepsze i łatwiejsze życie, poleniuchować, kiedy będziesz mieć na to ochotę - to weź się ostro do pracy jak najprędzej. Miesiąc harówy teraz to kilka miesięcy wypoczynku później. Jeśli w tym szkolnym wyścigu do wiedzy zajmiesz jak najlepsze miejsce na starcie, to sukces przyjdzie ci łatwiej. To tak jak na wyścigach żużlowych - losy zwycięstwa rozstrzygają się na starcie lub zaraz po nim. Kto jedzie pierwszy, łatwiej walczy o wygraną. Ci ostatni łykają żużel wyrzucony spod kół pędzących przed nimi motocykli.

Chcesz poprawić swój wynik na egzaminie? Jeszcze nie jest za późno.

Egzamin gimnazjalny to ostry start do wyścigu o dobre wykształcenie.

Mierz wysoko

Wybór szkoły po ukończeniu gimnazjum jest bodaj najważniejszą Twoją decyzją edukacyjną, nawet ważniejszą od wyboru kierunku studiów. Właśnie po ukończeniu obowiązkowego etapu kształcenia (czyli gimnazjum), wstępnie określasz swoje przyszłe wykształcenie, a więc, w jakimś stopniu, karierę zawodową. W potocznej opinii wybór liceum ogólnokształcącego jest świadectwem najwyższych aspiracji, a przy tym pozwala odłożyć na później decyzję o konkretnym zawodzie. Oczywiście, jeżeli liceum traktuje się jako szczebel kształcenia umożliwiający podjęcie studiów.

W toku badań naukowych ustalono, że prawie połowa badanych uczniów gimnazjów zamierza uczyć się później w liceum ogólnokształcącym. Na dalszych miejscach plasują się wybierający technikum (trochę poniżej jednej trzeciej), liceum profilowane (około 10%), wreszcie zasadniczą szkołę zawodową (nieco poniżej 10%).

Badacze ustalili, że uczniowie i uczennice, którzy uzyskali najlepsze wyniki na egzaminie gimnazjalnym, wybierają w zdecydowanej większości liceum ogólnokształcące. Robią tak prawie wszystkie dziewczęta i większość chłopców, szczególnie tych, którzy dobrze wypadli na części matematyczno-przyrodniczej egzaminu.

Częściej chłopcy niż dziewczęta przewidują poprzestanie na średnim wykształceniu, czyli aspiracje dziewcząt są, ogólnie rzecz biorąc, wyższe niż chłopców. Dziewczęta ambitniej planują dalszą naukę i im jest wyższy planowany poziom studiów, tym częściej właśnie one przewidują, że go osiągną. Co ciekawe, to wysoki wynik części matematyczno-przyrodniczej egzaminu wpływa na wyższe aspiracje uczniów, a nie wynik części humanistycznej.

Ważne, aby mierzyć wysoko - i ciebie to teraz dotyczy! Kto stawia sobie zadania poniżej możliwości, ten nie robi postępów. Oczywiście, stawianie sobie bardzo zawyżonych zadań, niemożliwych do wykonania, także jest niewłaściwe. Najbardziej polecane jest stawianie sobie zadań nieco powyżej stwierdzonych możliwości. Tak więc, patrząc na wyniki swojej nauki szkolnej (oraz - niedługo już - egzaminu gimnazjalnego), mów sobie: Stać mnie na więcej! I powtarzaj to sobie często.

Podyskutuj na forum: "Jak zachęcić gimnazjalistę do nauki?"

Warunki są tylko warunkami

Na egzaminie gimnazjalnym trochę gorsze wyniki mają uczniowie ze wsi, gdzie gimnazja są niewielkie i klasy nieliczne. Lepsze wyniki mają uczniowie z wielkich miast i z dużych szkół, gdzie także klasy są liczniejsze. Być może większa grupa uczniów wymusza rywalizację i skłania do lepszego uczenia się? Odpowiedź nie jest łatwa, zapewne jednak nie chodzi o to, że uczniowie z miast mają lepsze warunki uczenia się.

Szkoły wiejskie są trochę gorzej wyposażone w sprzęt, książki, komputery i sale gimnastyczne niż szkoły miejskie, ale różnica nie jest duża. Nie ma ona także wielkiego znaczenia dla efektów uczenia się. Najważniejsze bowiem nie jest to, ile książek jest w szkolnej bibliotece, ale jak z tych książek korzystasz. Czy dużo ich wypożyczasz, czy wybierasz właściwie i czy z czytania wynosisz korzyści. To ty decydujesz, w jakim stopniu wykorzystujesz warunki.

Podobnie sprawa wygląda, jak chodzi o komputery i dostęp do internetu. Większa liczba komputerów w szkole wcale nie przekłada się na lepsze wyniki nauki. Można siedzieć wiele godzin przy komputerze i trwonić czas na gry sieciowe albo jałowe dyskusje z użyciem komunikatorów, a można też zdobywać wiele wiedzy, korzystając, na przykład z sieciowych encyklopedii i czytając strony edukacyjne albo popularnonaukowe. Są też strony poświęcone egzaminowi gimnazjalnemu.